کلام راهبر
اهمیت تلاوت قرآن در کلام مقام معظم رهبری حفظه الله
[معاویه بن عمار نقل می‌کند: امام صادق ع فرمودند: در وصیتی که پیامبر اکرم ص  به علی ع داشتند، چنین سفارش نمودند: «ای علی تو! را به خصلت‌هایی سفارش می‌کنم. این وصیت را از من حفظ کن». سپس این‌گونه دعاکردند: «خدایا! علی را یاری کن». بعد از آن، خصلت‌ها را برشمردند.۱ ]
فقراتی از این وصیت را قبلاً خواندیم. [در ادامه آن روایت چنین آمده است:]
وَ عَلَیْکَ بِتِلَاوَهِ الْقُرْآنِ عَلَى کُلِّ حَالٍ‏.
توصیه می‌فرمایند به تلاوت قرآن. با قرآن باید مأنوس شد. اگر در جامعه اسلامی، در کشور ما یک جمع قابل توجهی از مردم با قرآن انس پیدا کنند، به طوری که مفاهیم قرآنی در ذهن این‌ها وجود داشته باشد، زنده باشد، به نظر بنده حرکت اسلامی جامعه، تضمین شده است. حالا نمی‌گوییم همه مردم؛ اگرچه این مطلوب‌تر است؛ اما برای اینکه انسان، واقع‌بینانه حرف بزند، یک جمع قابل توجهی، مثلاً چند میلیون از جمعیت کشور، جوری باشند که با قرآن مأنوس باشند.
و این هم نمی‌شود مگر به تلاوت دائمی قرآن. قرآن را نباید گذاشت برای ایام ماه رمضان فقط. به طور دائم انسان با قرآن مأنوس باشد؛ لذا می‌فرماید: «وَ عَلَیْکَ بِتِلَاوَهِ الْقُرْآنِ عَلَى کُلِّ حَالٍ»‏ . تعبیر این است: در همه حال، تلاوت قرآن بکن. یعنی در سفری، در حضری، در خانه‌ای، در بیرونی، هر وقتی به فراغت افتادی، قرآن را تلاوت کن.
البته کسی که حافظ قرآن است، این بر او آسان‌تر است. برای امثال ماها که حافظ قرآن نیستیم، راهش این است که بر خودمان فرض کنیم، وظیفه قرار بدهیم که هر روزی، یک مقداری از قرآن را بخوانیم. به گمان من این جوری خوب است که قرآن را انسان به طور دائم از اول قرآن شروع کند، همین‌طور بخواند تا آخر. همین‌طور که معمول است میان مردم. علاوه‌بر این، بخشی از آیات قرآن را یا سور قرآنی را به طور مرتب تکرار بکند… مثلاً اگرکسی از آیاتی از سوره یونس خوشش می‌آید، خوب، سوره یونس را مرتباً بخواند تا حفظ شود، یکی سوره احزاب را خوشش می‌آید، یکی سوره بقره را دوست می‌دارد. آیات قرآن، این جوری است. یکی سُوَر مسبّحات۲ را دوست داردکه مضامین عالی و مهمی دارد که اهل معنا و سلوک هم توصیه می‌کنند به تلاوت مسبّحات”سبح لله”،”یسبح لله” که در قرآن است. این‌ها را مرتباً انسان بخواند. یا سوره[های] حَوامیم۳ که «حم»‌ها را شامل می‌شود؛ آن‌ها هم مطالب مهمی [دارد. البته] همه جای قرآن مهم است، هیچ نقطه از قرآن نیست که حامل مطالب اساسی و معارف مهم نباشد؛ اما بعضی جاها افراد مختلفند و طبایع افراد، یک چیزهایی را بیشتر دوست می‌دارند. همان چیزی را که بیشتر دوست می‌دارید، این را هر روز بخوانید، تکرار کنید، تکرار کنید.
قرآن را هم باید با خشوع خواند. قرآن را اگر چنانچه بدون خشوع و با غفلت، انسان بخواند، چیزی گیرش نمی‌آید و گاهی هیچی گیرش نمی‌آید. گاهی هم خدایی نکرده اثرات عکس می‌بخشد. قرآن را با توجه، با خشوع، با اعتماد به بیان الهی که خدای متعال به وسیله قرآن دارد با شما حرف می‌زند. به این کیفیت، انسان قرآن را تلاوت کند؛ آن وقت، لذت قرآن بر جان انسان می‌نشیند. اگر کشف کنیم لذت تلاوت قرآن را، واقعاً دست برنمی‌داریم از تلاوت قرآن. مهم این است که تلاوت قرآن، خودش را به ما نشان بدهد. آن لذاتی که در خواندن آیات و تدبر در آیات الهی در کلمات قرآن وجود دارد، این لذت را انسان در جان خودش احساس کند. اگر بخواهیم این حاصل بشود، با خشوع باید قرآن را خواند.
پی‌نوشت‌ها
۱٫ مقام معظم رهبری -دامت برکاته- در ابتدای درس خارج فقه خود، روایتی اخلاقی را از کتاب شافی اثر مرحوم فیض کاشانی، ص ۸۲۹ قرائت می ‌کنند و متناسب با اقتضای زمان، مکان و مخاطبان مقداری شرح می‌دهند. مرحوم فیض، این روایت را از کتاب کافی مرحوم کلینی; نقل می‌کند. این روایت در کافی چاپ اسلامیه، در ج ۸، ص ۷۹ موجود است.
۲ . رسول خدا۶ نمی‌خوابید تا «مسبحات‏» را تلاوت کند. و مى‌فرمود: در این سوره‌ها آیه‌اى است که از هزار آیه برتر است. گفتند: «مسبحات‏» چه سوره‌هایى است؟ فرمود: سوره «حدید، حشر، صف، جمعه و تغابن» مى‌باشد. سنن النبی، علامه طباطبایی، اسلامیه، ص ۳۰۹ ، در برخی روایات سوره اعلی نیز جزء مسبحات شمرده شده است.
۳٫ سوره‌هاى حَوامیم هفت سوره پشت سر هم از قرآن کریم سوره ۴۱ تا سوره ۴۶ است: غافر، سجده، شورى، زخرف، دخان، جاثیه، أحقاف.