کد مطلب  : ۳۳/ ۸۵/ ۹۵

امیرالمؤمنین علیه‌السلام  می‌‌‌فرمایند:

محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله صاحب الوحی و انا صاحب الالهام؛^[۱]

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله صاحب وحی و من صاحب الهام هستم.

الهام، برادر وحی است. الهام حقیقی، کمتر از وحی نیست؛ مگر این که وحی را جبرائیل به صورت ظاهر می‌‌‌آورد؛ ولی الهام را آیینه دل از عالم بالا می‌‌‌گیرد. الهام و وحی، مراتب و معانی دارد.

مثلا قرآن می‌فرماید:

وَ أَوْحى‌‌‌ رَبُّکَ إِلَى النَّحْلِ أَنِ اتَّخِذی مِنَ الْجِبالِ بُیُوتاً وَ مِنَ الشَّجَرِ وَ مِمَّا یَعْرِشُون‌‌‌؛[۲]

پروردگار تو به زنبور عسل وحى کرد که: از کوه‌‌‌ها و درختان و در بناهایى که مى‌‌‌سازند خانه‌‌‌هایى برگزین.

وحی در این آیه به معنای غریزه است. به این معنا که زنبور در حدّ خود، ذهن گیرنده‌‌‌ای دارد و خداوند به آن القا می‌کند که به کدام سمت برود. وحی به زنبور به این معناست.

خداوند متعال درباره مادر حضرت موسی هم می‌فرماید:

إِذْ أَوْحَیْنا إِلى‌‌‌ أُمِّکَ ما یُوحى‌‌‌؛[۳]

آن‌‌‌گاه که به مادرت آن چه باید وحى مى‌‌‌شد، وحى کردیم.

وحی به مادر حضرت موسی غیر از آن وحی بر نبی است. خداوند در قرآن درباره معنای وحی در مورد پیغمبر خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله می‌‌‌فرماید:

وَ ما یَنْطِقُ عَنِ الْهَوى‌‌‌ إِنْ هُوَ إِلاَّ وَحْیٌ یُوحى؛[۴]

و از سر هوس سخن نمی‌‌‌‌گوید. سخن او غیر وحى نیست.

این آیه اشاره به آخرین مرتبه طهارت و لطافت است که رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله عملی طبق هوای نفس، انجام نداده‌اند.  

[۱] . مشارق أنوار الیقین، ص۲۵۶٫

[۲] . سوره نحل، آیه ۶۸ .

[۳] . سوره طه، آیه ۳۸٫

[۴] . سوره نجم، آیه ۳و۴٫